Tuần vừa qua một bản tin phổ biến trên các báo chí Úc nhưng ít được người đọc chú ý, bản tin đó như thế này :

"Thành Phố lớn nhất nước Úc, đông dân nhất nước Úc là Sydney chỉ cón cơ hội duy nhất trong 50 năm tới để tránh thảm họa về môi trường thay đổi khiến toàn thể miền Đông Nam nước Úc có thể bị hửy diệt !"

Đây là lời báo động của khoa học gia người Úc Tiến Sĩ Tim Flannery nêu lên tại "Diễn đàn tương lai Sydney" một sinh hoạt do Chính Phủ Tiểu Bang New South Wales tổ chức. Khi báo động về "thảm họa" mà Sydney phải đối diện trong tương lai ông Flannery cho hay là Sydney sẽ phải dối phó với nạn thiếu nước ngọt trầm trọng đến mức thiếu thốn 60% nhu cầu cần thiết.

Theo các chuyên viên về khí tượng thì nhiệt độ của địa cầu hiện nay đã ấm lên thêm tiừ 2 % đến 7 %. Tương lai của thành phố Sydney sẽ vô cùng ảm đạm nếu không chịu nhìn chuyện trên một cách nghiêm chỉnh hơn, nhất là nhìn vào tuơng lai của thành phố Perth, Thủ Phủ của Bang Tây Úc, để mà mà rút kinh nghệm cải thiện cấp thời nếu không muốn Sydney sẽ biến ra một "thành phố chết".

Tác gỉa cuốn sách mang tên "Những kẻ gậm nhấm tương lai" tại diễn đàn ghi trên, ông Flannery, đã nhấn mạnh rằng :" điều kiện thời tiết ở Sydney hiện nay tồi tệ chưa từng thấy trong suốt 40 triệu năm qua." Rồi ông than rằng dân Úc hiện là sắc dân thua thiệt nhất trên trái đất này ! Lý do khiến khoa học gia này nêu ra nhận định trên là do hiện tượng khô khốc của lục địa này khiến môi trường sống dễ bị hủy diệt hơn là thời tiết thay đổi.

Hàng năm vào mùa hè khi những đợt gío nóng thổi mạnh từ vùng hoang mạc qua các vùng trồng tỉa được ở Đông Bắc và Trung Bộ Úc thuộc ba Tiểu Bang Nam Úc, NSW và QLD thường cuốn theo hàng triệu tấn lớp đất mặt của những vùng này đem đổ xuống biển hay vào vùng hoang mạc. Được biết sự thiệt hai về sói mòn này Tiểu Bang Nam Úc bị nặng nhất.

Trong diễn đàn nêu trên người ta vạch ra trọng tâm về hướng đi trong 30 năm tới cho thành phố Sydney. Cũng trong diễn đàn đó các khoa học gia đã chỉ trích là các biện pháp mà Chính Phủ NSW hiện đã ban hành nhằm hạ giảm mức tiêu thụ nước ngọt và năng lượng của cư dân Sydney là chưa đủ.
Theo Tiến Sĩ Flannery cần có một hệ thống cây xanh nhiều gấp bội hiện nay để giúp cải thiện môi trường sống. Chính Phủ nên đặt ra một thông lệ chiết giảm thuế con niêm cho bất cứ ai chịu gia tăng việc trồng thêm cây trong vườn nhà của mình.

Mặt khác ông cũng khuyến cáo là Chính Phủ cần có biện pháp thúc đẩy tích cực để dân chúng chuyển ngay từ việc xài các loại xe chạy bằng động cơ với năng lượng do xăng dầu cung cấp hiện nay sang loại chạy bằng năng lượng hỗn hợp xăng -điện và cả năng lượng mặt trời, đồng thời gấp rút xây dựng những nhà máy điện sử dụng quang năng hoặc sức gío.

Tiến Sĩ Flannery đưa ra trường hợp của Thành phố Perth hiện nay như sau : Theo ông Perth có thể sẽ là thành phố "chết" đầu tiên trên Thế Giới của Thế Kỷ thứ 21 này. Thành Phố Perth đang mất dần lượng nước mưa. Năm 1976 khi bước đâu của sự thay đổi thời tiết diễn ra, vùng Tây Nam của Tiểu bang Tây Úc mất 20% lượng nước mưa hàng năm, các đập chứa nước đã từ mức 334 Tỷ Lít nước rút xuống còn 111 Tỷ lít nước và mức trung bình hiện nay chỉ đạt 160 Tỷ lít mà thôi.

Năm 1998 khi bước thứ hai của sự thay đổi về thời tiết diễn ra với hiện tượng El-Nino xuất hiện khiến 17% lượng san hô ở Úc bị tiêu diệt, miền Đông Nam Úc Châu bị hạn hán nặng nề. Tiến sĩ Flannery cho hay trong suốt hai tháng vừa qua ông đã chuyên tâm đọc các báo cáo và số liệu về những thay đổi thời tiết mà ông có được và ông đã bàng hoàng về những gì mà ông khám phá ra. Ông nói :" Tôi thức dây vào buổi sáng với đầu óc quay cuồng khi liên tưởng đến các người khác cũng đang lo sợ như tôi về một cơn Đại hồng thủy sắp xảy ra. Tôi cố tìm ra một phương cách để thoát ra lhỏi thảm họa đó nhưng đành bó tay vì biết mình không có cách nào làm được hết."

Tiến Sĩ Flannery cho hay là sự đóng góp chính yếu mà Sydney có thể có là tận dụng khả năng tăng trưởng của mình trong vai trò thành phố lớn nhất nước Úc để phát triển những kỹ thuật cải thiện môi sinh. Ông cũng khuyến cáo Chính Phủ cần xuất cảng những kỹ thuật cải thiện môi sinh (như phương pháp phân hủy các chất thải của hệ thống cống rãnh của Úc) sang các nước đang phát triển ở Á Châu để lấy tiền tài trợ cho các công trình cải thiện môi trường trong nước và phát triển các nhà mày diện dùng ánh sáng mặt trời hoặc sức gío thay thế cho các nhà máy nhiện điện và thủy điện hiện nay.

Tưởng cũng cần nhắc lại là Úc là một trong hai quốc gia trong hàng ngũ các quốc gia phát triển không chịu ký vào thỏa ước Tokyo về vấn đề nhà kính. Cuối tuần lễ thứ Ba của tháng Năm 2004, Tổng Thống Nga Putin cho hay là Nga sẽ sớm phê chuẩn Nghị định thư về khí thải nhà kiếng Tokyo, sự kiện này sẽ khiến Úc và Hoa Kỳ là hai quốc gia duy nhất hiện không chịu phê chuần nghị định thư trên sẽ bị áp lực mạnh mẽ bởi cộng đồng quốc tế nhất là trong giao dịch thương mại với cộng đồng quốc tế.

Cũng trong tuần qua (trung tuần tháng 5/2004), một tin phổ biến trên các đài truyền hình Úc giới thiệu một chuyên gia người Singapore trình bầy về công tác tái chế biến nước thải thành nước sạch đã khiến nhiều người Úc chú ý. Được biết Singapore là quốc gia "hòn đảo" tuy nhỏ nhưng là một trong "ngũ long kinh tế" của Á Châu từ lâu phải đối diện với vấn đề nước ngọt vì hòn đảo Singapore hoàn toàn lệ thuộc vào nguồn nước ngọt do nước láng giềng Mã Lai Á cung cấp. Sự kiện này khiến Chính Phủ Singapore và các khoa học gia nước nay chú tâm nghiên cứu để tìm cách làm sao có thể giảm thiểu sự lệ thuộc vào "nước" của nước láng giềng càng nhiều càng tốt. Hiện nay Singapore là quốc gia đứng đầu thế giới về kỹ thuật tái chế biến và sử dụng nước thải. Bất cứ ai đến thăm đảo quốc này khi mua các chai nước ngọt để uống cũng có thể đọc được trên những dòng chữ in bên ngoài vỏ chai là nước trong chai là loại tái chế biến (recycle) nhưng phẩm chất thì thật là tuyệt hảo không khác bất cứ thứ nước đóng chai nào khác từ bất cứ nguồn cung cấp nào trên athế giới. Singapore hiện còn đang nghiên cứu và phát triển kỹ thuật lọc nước biển thành nước ngọt để cung cấp cho cư dân trên đảo. Ước vọng tương lai của đảo quốc này là sự cải tiến kỹ thuật có thể giúp đảo quốc này có thể tự túc được về nước ngọt dùng trong xứ.

Về kỹ thuật xử lý nước mặn thành nước ngọt thì Do Thái cũng là một trong những quốc gia có kỹ thuật thuộc hàng đầu trên thế giới, Do Thái đã từng xây dựng nhà máy lọc nước biển để tưới và biến cả một vùng sa mạc thành vùng trồng trọt được để xây dựng những khu định cư cho người Do Thái.

Mặt khác, trong một thông báo mới nhất phổ biến giữa tháng 5 năm 2004 của Chính Phủ Tiểu Bang NSW thì hiện NSW có 70% lãnh thổ đang bị hạn hán trầm trọng. Năm qua lượng nước mưa chỉ đạt được khoảng 50% nhu cầu cần thiết. Riêng nước chứa tại dập Warragamba là đập cung cấp nước xài chính yếu cho thành phố Sydney thì hiện nay mực nước đã xuống đến mức thấp kỷ lục là 46% và chính Phủ Tiểu Bang đã phải ban hành một lệnh tiết kiệm nước ngặt nghèo hơn trước.

Trước đây cư dân ở Sydney chỉ bị cấm dùng vòi nước để rửa xe, rửa đường driverway, cấm tưới cỏ và tưới vườn trong khoảng từ 9 giờ sáng đến 5 giờ chiều. Nay thì lệnh mới vẫn cấm như trên nhưng riêng việc tưới thì chỉ được thực hiện 3 lần một tuần vào các ngày Thứ Tư, Thứ Sáu và Chủ Nhật mà thôi, các ngày khác cấm tuyệt.

Thông cáo mới của Chính Phủ còn nhắc thêm là nhiều toán kiểm soát sử dụng nước của nha Thủy Cục sẽ thường xuyên đi kiểm soát các khu cư dân của Sydney, ai vi phạm sẽ bị phạt lên đến mức $AUD220 cho mỗi lần. Ngoài ra Nha Thủy Cục cũng còn khuyên các cư dân thiết lập các thùng chứa nước mưa, ai muốn sẽ được Nha cố vấn kỹ thuật miễn phí chưa kể là sẽ được hưởng sự giúp đỡ tài chánh theo kích thước của thùng chứa thiết lập.

Chuyện nước ngọt xài hàng ngày không phải chỉ ảnh hưởng đến mức tiêu thụ và cái hầu bao của người xài mà thôi, người nào xài nhiều tất sẽ phải trả nhiều tiền, xài ít thì ít tốn tiền hơn là lẽ dĩ nhiên. Với Chính Phủ Úc chuyện nước ngọt cung cấp cho dân chúng không phải chỉ đơn thuần có như trên nó còn ảnh hưởng sâu đậm đến chính sách di trú của Chính Phủ, đến các chương trình định cư và tái định cư của Chính Phủ nữa. Thật vậy, nhà nước Úc là loại nhà nước văn minh tiến bộ, không phải loại chuyên đánh võ rừng theo kiểu "ăn đong từng ngày" như nhà nước "Xuống Hố Cả Nút" Việt Nam ta nên chuyện khi nhà nước Úc dự trù nhận một số lượng di dân nào đó họ không những phải tính chuyện lo nơi ăn chốn ở cấp thời cho người mới đến, lo công ăn việc làm cho những người này khi ổn định nơi ăn chốn ở mà còn phải tính chuyện cung cấp mọi tiện nghi cho đời sống, bao gồm cả chuyện cung cấp nước ngọt để uống, nấu ăn và xài trong suốt cuộc đời không những cho bản thân những người mới đến mà còn cả cho con cháu những người này trong tương lai lâu dài về sau.

Nếu chỉ nhìn vào diện tích nước Úc với con số trên 7 Triệu cây cố vuông, trong khi dân số hiện nay chỉ vừa vượt qua con số 20 triệu người trong ít tháng gần đây thì người bình thường sẽ cho rằng sao đất rộng mà người thưa như vậy ? Với diện tích đó thêm cả trăm triệu người nữa đâu có hết chỗ ở. Đúng chỗ ở thì không bao giờ hết nhưng không phải chỉ có ở là xong, vì ở thì phải ăn, phải uống, phải trồng trọt, canh tác muốn làm những chuyện này thì phải có ... nước ngọt . Thế nhưng nước ngọt thì hiện đang thiếu, ngay với số dân hiện hữu còn la trời là không đủ xài nếu nhận thêm bừa bãi thì lấy nước đâu ra cung cấp cho họ.

Cần biết thêm là xứ Úc là xứ rất ít sông ngòi và ao hồ. Toàn xứ Úc không có con sông nào so sánh được với sông Mã hay ngay cả sông Vàm Cỏ của Việt Nam hết chứ đừng nói gì đến cỡ sông Hồng Hà hay Cửu Long. Trong khi đó Úc lại có khá nhiều sa mạc là thứ mà Việt Nam chẳng làm sao tìm thấy trên giải đất chữ S hết. Sự kiện trên là một trong những lý giải cho việc Chính Phủ Úc có chính sách giới hạn di dân và rất ngặt nghèo với các di dân bất hợp pháp.

Nhân chuyện Tiến Sĩ Tim Flannery báo động về một tương lai không mấy tốt đẹp cho Sydney, người viết chợt nhớ đến một nhà tranh đấu cho môi trường sống người Canada gốc Nhật Bản là Tiến Sĩ David Suzuki, ông này thường đến Úc và mỗi lần đến Úc ông đều than là Úc là quốc gia có nhiều ánh sáng mặt trời nhất thế giới mà không chịu tận dụng nguồn tài nguyên vô tận này để sản xuất năng lượng thay thế cho nguồn nhiệt năng là nguồn gây ra khí thải có hại cho môi trường sinh sống của con người.

Vài chục năm gần đây, ngoài các chính đảng có lịch sử hình thành từ nhiều năm như dảng Tự Do, Dảng Quốc Gia Nông Dân, dảng Lao Động, đảng Dân Chủ, vì nhu cầu đòi hỏi việc cải thiện môi trường sống của người dân trong nước mà một đảng mới đã thành hình và dần dà trở nên khá mạnh là đảng Xanh (Green Party), dảng này là đảng chuyên chú vào việc đòi hỏi cải thiện môi trường sống trên khắp nước Úc. Lãnh tụ đảng này Thượng Nghị Sỉ Bob Brown nhiều khi đã khiến phe cầm quyền rất vất vả vì những đòi hỏi về cải thiện môi trường của đảng này đưa ra để đổi lấy lá phiếu ủng hộ của các nghị sĩ đảng Xanh khi một dự luật của Chính Phủ cần có sự yểm trợ của họ mới có thể qua được cầu Thượng Viện mà ban hành thành luật.

Từ những trình bầy trên về chuyện nước uống tại Úc ta thấy chuyện nước uống là chuyện không thể xếp vào loại chuyện nhỏ được. Chuyên này cần không những các Chính Phủ Tiểu Bang phối hợp với nhau mà ngay Chính Phủ Liên Bang cũng cần đứng ra chủ trì để cả nước cùng nghiên cứu tìm ra giải pháp thích nghi và tốt đẹp nhất cho không những các thành phố như Sydney, Perth có thể giải quyết chuyện nước ngọt cung cấp cho dân chúng mà còn giải quyết trong lâu dài đồng thời đối phó với những thay đổi về mặt khí tượng của trái dất ngày càng bất lợi cho cuộc sống của con người.

Năm nay trong ngân sách thứ Chín của Tổng Trưởng Ngân Khố Peter Costello đệ trình trước Quốc Hội Liên Bang hôm đầu tháng Năm 2004, Chính Phủ Úc đã dự chi một ngân khoản hàng chục Tỷ Úc Kim cho ngân sách Quốc Phòng và An Ninh. Chính chuyện bất ổn trên Thế giới và nhất là tại Trung Đông và Á Châu dặc biệt là ở Indonesia nước Hồi Giáo đông dân nhất Thế giới và lại ở ngay bên cạnh Úc khiến Úc phải đặt nặng vấn đề cải thiện lực lượng quốc phòng và tiêu tốn như vậy.

Gỉa thử tình hình Thế giới tốt đẹp như trước đây gần hai chục năm khi mọi điểm nóng trên thế giới đã bị dập tắt, các nước đua nhau đổ tiền vào cải thiện kinh tế, xã hội, y tế, cải thiện môi trường,v..v.. với số ngân khoản dành cho quốc phòng ghi trên nếu đổ vào các mục đích phục vụ đời sống người dân thì chuyện xây dựng vài chục nhà máy lọc nước biển thành nước ngọt đâu có phải là chuyện không thể làm được.

Chẳng qua cái khó nó bó cái khôn và lòng tham lam cùng đố kỵ của con người chính là nguyên nhân tạo ra hiềm khích giữa người này với người khác, dân tộc này với dân tộc khác, nước này với nước nọ. Ngày nào người ta còn nhìn người khác mầu da, khác chủng tộc với con mắt như nhìn một kẻ xa lạ (chứ chưa cần như kẻ thù) thì ngày đó chuyện sống hòa hợp trong hòa bình và thân hữu vẫn chỉ là chuyện chỉ thấy trong trí tưởng tượng của các nhà văn, các nhà viết kịch bản cho phim ảnh hay những nhà tu hành mà thôi. Tài nguyên của đất nước và của nhân loại vẫn còn phí phạm cho những mục tiêu hoàn toàn không thực sự phục vụ cho loài người chút nào hết.

THANH VĂN